Medaliony | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
streszczenieopracowanieżycie i twórczość autoratest   
Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Medaliony

Czas i miejsce akcji „Medalionów”

© - artykuł chroniony prawem autorskim autor: Ewa Petniak

„Medaliony” kończy data: „Wiosna – lato 1945 r.” – jest to czas przygotowania opowiadań do druku, czas weryfikacji dokumentów, przesłuchiwania świadków i stopniowy wybór z całokształtu ciągle „niewiadomej” ilości zbrodni, cierpienia, tego, co wydało się autorce najcenniejsze, ale zarazem najbardziej przerażające i okrutne.

Utwór został wydany w 1946 roku. Zawarte w nim wydarzenia dotyczą okresu II wojny światowej, ale są to daty zróżnicowane. Przesłuchania świadków odbywały się tuż po wojnie, lecz ich relacje obejmują czas okupacji. Mamy tu do czynienia z zabiegiem retrospekcji – spojrzenia „wstecz” – polegającym na przywoływaniu minionych przeżyć i zdarzeń.

Akcja pierwszej części opowiadania pt. „Profesor Spanner” rozgrywa się we Wrzeszczu pod Gdańskiem, o czym czytelnik dowiaduje się z ostatniej części pt. „Dorośli i dzieci w Oświęcimiu”. Komisja zwiedza mały czerwony budynek z cegły, mieszczący się w okolicy Instytutu Anatomicznego, praktycznie niewidoczny, przysłonięty architekturą „poważniejszego” gmachu - Instytutu: „Wystarczył mały czerwony budynek z cegły obok Instytutu anatomicznego we Wrzeszczu pod Gdańskiem, by z ludzi zamordowanych wytapiać tłuszcz na mydło, a skórę ich garbować na pergamin.”

Zeznający przed Komisją gdańszczanin wymienia „punkty”, z których dostarczano ciała do „prac” profesora Spannera:
„Przywozili ze Stutthoffu z obozu, z Królewca na śmierć skazanych, z Elbląga, z całego Pomorza. Dopiero jak w gdańskim więzieniu wystawili gilotynę, to już było dosyć trupów...”

Kobieta z noweli „Dno” relacjonuje autorce swoje przeżycia w miejscu, którego nazwa nie jest podana, bo nie jest to znaczące. Istotne są natomiast nazwy miejsc, w których danych przeżyć doświadczała. Przebywała w więzieniu na Pawiaku, w obozach niemieckich Ravensbruck i Bunzig. W Bunzig znajdowała się fabryka amunicji.

W „Medalionach” wspomniany jest cmentarz, położony nieopodal getta. Tutaj, tuż po wojnie spotyka narratorka „kobietę cmentarną” – opiekunkę grobów. Jej opowieść dotyczy zwłaszcza terenu getta, w którym niedawno rozgrywały się makabryczne - „dantejskie” sceny.


Znaczącym obszarem wydaje się być okolica torów kolejowych. Tu zastrzelono młodą Żydówkę („Przy torze kolejowym”). Pamięć o tym wydarzeniu przechowuje w swoich wspomnieniach człowiek, „który to widział i który nie może tego zrozumieć.”

Jedno ze spotkań Nałkowskiej z rozmówcą odbywa się w mieszkaniu: „Drzwi otwierają się na rozległe, puste mieszkanie. Jeden pusty ponury pokój, z umytą podłogą, drugi też wysprzątany, z niskim pod ścianą legowiskiem. W trzecim stół pod ścianą, jedno i drugie krzesło.” Rozmówcą jest Dwojra Zielona. Opowiada o miejscach, w których przebywała. Przed wojną wraz z mężem mieszkała przy ulicy Stawki w Warszawie. Jej mąż został zabity w 1943 r. niedaleko Brześcia Litewskiego, na stacji Małaszewicze. Ona przebywała wówczas w Międzyrzecu, dokąd została „przeniesiona” z Janowa Podlaskiego. W Janowie mieszkali jeszcze z mężem tuż po wybuchu wojny, bo dom przy ulicy Stawki w Warszawie zniszczyło w 1939 r. bombardowanie. W Międzyrzecu znajdował się tzw. Judenstadt (miasteczko żydowskie, getto) – „tam byli Żydzi z lubelskiego województwa.” Następnie, z własnej woli, wraz z innymi rodakami udała się do Majdanka, pracowała jeszcze w Skarżysku – Kamiennej w fabryce amunicji. Pod koniec wojny (gdy wojska sowieckie zbliżały się do Skarżyska) fabrykę wraz z pracownikami ewakuowano do Częstochowy.

Wiza („Wiza”) była częścią terytorium obozowego. Odsyłano na nią kobiety podczas czyszczenia bloków, niezależnie od warunków atmosferycznych „ (...) wiza to jest łąka pod samym lasem, pod drzewami. Stały tam na zimnie przez cały dzień bez jedzenia i żadnej roboty.”

strona:    1    2  



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteœ gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Szybki test:

Utwór „Kobieta cmentarna” dotyczy głównie:
a) obozu w Ravensbrück
b) terenu getta
c) cmentarza powązkowskiego
d) obozu w Chełmnie
Rozwiązanie

Stary pałac w Chełmnie był użyty jako:
a) obóz pracy
b) getto
c) brama architektoniczna
d) miejsce przeładunku więźniów
Rozwiązanie

„Medaliony” zostały wydane w:
a) 1945 roku
b) 1944 roku
c) 1946 roku
d) 1947 roku
Rozwiązanie

Zobacz inne artykuły:

StreszczeniaOpracowanie
„Medaliony” - streszczenie szczegółowe
Streszczenie „Medalionów” w pigułce
Czas i miejsce akcji „Medalionów”
Kompozycja i problematyka „Medalionów” Nałkowskiej
Symbolika tytułu „Medaliony”
„Ludzie ludziom zgotowali ten los” - interpretacja motta „Medalionów”
Historia w opowiadaniach Nałkowskiej – „Medaliony” jako dokument z dominantą zła
„Medaliony” jako kompozycyjne miniatury o wielkim znaczeniu
Zofia Nałkowska - biografia
Język i styl w „Medalionach”
Motywy literackie w „Medalionach” Nałkowskiej
Plan wydarzeń „Medalionów”
Proza o tematyce wojennej – wyznaczniki ogólne, założenia
Holokaust, getto, martyrologia, eksterminacja - wyjaśnienie pojęć
Najważniejsze cytaty „Medalionów”
Bibliografia




Bohaterowie





Tagi: